Onderwijsvisie Master design

Positionering als opleiding

Wij bevinden ons als opleiding in een veranderend veld. In het domein van masteropleidingen nemen we een specifieke plek in. Doordat we inzetten op de eigen ontwerpvraag van de student, maken wij ruimte voor het engagement dat we bij veel ontwerpers in de actuele ontwerppraktijk terugzien, maar ook voor auteurschap.
De methoden die we de studenten meegeven om samen met participanten ontwerpend en verdiepend onderzoek te doen naar hun ontwerpvraag, ondersteunen dat. Iedere student stippelt een persoonlijk pad uit, en draagt in de eigen context bij aan ontworpen oplossingen voor specifieke kwesties. Door daar twee studiejaren mee bezig te zijn, leggen ze een stevige basis voor hun nieuwe beroepspraktijk. Wanneer ze bij ons af studeren, hebben ontwerpers een eigen methodiek van design research en reflectie in een specifieke context ontwikkeld. Daarnaast vonden ze via hun ontwerpvraag een plaats als expert in een nieuw, betekenisvol netwerk.

Thomas Tiel Groenestege, visualisatie openbare ruimte en haar participerende burgers

Docententeam

Ons team bestaat uit Sietske Klooster/De Melksalon, Jop Japenga en Jan Belon van Afdeling Buitengewone Zaken, Harma Staal en Hanneke Briër. Daarnaast nodigen we regelmatig gastdocenten uit.

Internationaal perspectief

Wat opvalt is dat het design research van onze studenten context gebonden is, maar het netwerk waarin zij kennis halen en delen wereldwijd.
Dat sluit aan op onze visie, die het beroep als expliciet internationaal beschouwt. We volgen ontwikkelingen binnen de Design Research Society op de voet, neemt deel aan Elia-bijeenkomsten en werkt samen met de Master Design van de Hochschule der Künste Bern.
Bovendien brengen onze docenten via hun eigen praktijk en design research internationale netwerken mee. Op deze manier wordt de plek van de opleiding in het bredere veld voortdurend bekeken, en waar nodig aangescherpt. Onze actuele praktische, methodische en theoretische kennis vertalen we voordurend door naar ons onderwijs.
Sinds september 2020 is onze (voorheen Nederlandstalige opleiding) een international classroom, wat betekent dat we workshops en studiemateriaal in het Engels aanbieden. Daarmee zijn we toegankelijk voor ontwerpers uit heel Europa. Belangrijk daarbij is dat wij, net als eerder het geval was, studenten de mogelijkheid geven hun storytelling in het Nederlands of Engels te doen, afhankelijk van wat hun context nodig heeft. Dat zie je ook terug in deze website.

Visie op leren

Onze opleiding heeft een eigen methodiek, verbonden in drie leerlijnen: Design Research, Storytelling en Nieuwe Praktijken. Ons curriculum biedt workshops, lezingen en coachsessies waarin de wisselende invalshoeken binnen deze methodiek in voortdurende samenhang aan de orde komen. Altijd is er spraken van samenwerking met participanten.
De studenten werken in vier semesters aan een steeds grotere zelfstandigheid. In het eerste semester verkennen zij hun ontwerpvraag met methoden die de opleiding aanbiedt. Ze vinden eerste antwoorden op achterliggende vragen. In het tweede semester bakenen zij af door te kiezen voor de methoden die hen het best liggen en deze naar hun hand te zetten. In het derde semester komen ze stevig te staan in hun aanpak en verdiepen de antwoorden op hun ontwerpvraag, om zich in het vierde semester met een eigen methodiek en daarbij horende ontwerpen te positioneren in hun netwerk.
In de loop van de vier semesters wordt hun eigen expertise steeds groter. Waar zij zich in eerste instantie vooral met vragen in hun context en netwerk bewegen, worden zij in de tweede helft van de studie steeds vaker zelf als expert herkend en uitgenodigd. Zo positioneren zich als professional in hun nieuwe praktijk.

Competenties

De kaders van de opleiding zijn gebaseerd op de competenties die voor kunst en vormgeving op masterniveau (inter)nationaal zijn afgesproken.
We hebben de landelijke competenties doorvertaald in een set eigen criteria, waarbij onderscheid gemaakt tussen wordt semesterniveaus en professioneel handelen. Dat professioneel handelen is specifiek beschreven, zoals je stelt (ontwerp)vragen die je via ontwerpende en verdiepende methoden onderzoekt of je ontwikkelt een proces dat recht doet aan alle voor jouw design research relevante participanten. Dat handelen wordt vervolgens bekeken op niveau: is er sprake van verkennen (semester 1), afbakenen (semester 2), verdiepen (semester 3) of zelfstandig en kritisch inzetten (semester 4). Deze semesterniveaus volgen de double diamond die in de ontwerpwereld bekend is als representatie van het ontwerpproces: van divergeren naar convergeren, en nog een keer. Ons eindniveau vraagt om zelfstandigheid, net als om een duidelijke onderbouwing van het design research en de keuzes die de ontwerpvraag beantwoorden én om relevantie voor een grotere context.

Feedback en beoordeling

We begeleiden onze studenten op hun eigen ontwikkeling. Feedback, zowel in workshops als in beoordelingen, is daarbij belangrijk. Er is een doorlopende lijn van de feedback die wij hen tijdens workshops geven en de beoordelingen aan het eind van ieder semester. Met onze actuele praktijkervaring in het achterhoofd, reageren wij vanuit de kaders van onze opleiding op de stappen die studenten zetten, en de vragen die zij daarover hebben. De eigen uitwerking van de studenten speelt een belangrijke rol, in die zin vraagt ieders design research om een specifieke benadering. Het professioneel handelen is tot op zekere hoogte algemeen, maar de invulling daarvan is voor iedere student persoonlijk en authentiek.

Methodiek MD

De MD-cirkel representeert onze methodiek van Design Research, Storytelling en Nieuwe Praktijken. In die cirkel staat de student met de eigen ontwerpvraag en de daaruit volgende deelvragen centraal. Daarom heen staan de methoden en media die binnen ieder van de leerlijnen belangrijk zijn. Daarnaast zijn er lemma’s zoals integraal denken, tell & show en waarde & participanten die de specifieke invulling vanuit de opleiding laten zien.
Iedere student vindt uiteindelijk een eigen methodiek in deze cirkel door keuzes te maken, eigen te maken en aan te vullen. De kleurvlakken zijn te lezen als de eigen paden van specifieke studenten, door de design research, storytelling en nieuwe praktijken heen.

Leerlijn Design Research

Alles begint voor onze studenten met het kaderen en herdefiniëren van de eigen ontwerpvraag. Die vraag vertalen ze door in deelvragen, de start van iteratief ontwerpend onderzoek. In iedere iteratie staat het doen van ontwerpend onderzoek in context centraal: de student ontdekt samen met participanten (deel)antwoorden op de ontwerpvraag.Daarnaast doorgronden ze de context van hun vraag door verdiepend onderzoek, door het lezen van theoretische of wetenschappelijke literatuur, het bezoeken van lezingen en congressen en gesprekken met experts.
Zo ontdekken ze wat hun ontwerp nodig heeft, wanneer het werkt, waar en hoe het gerealiseerd kan worden. Iteraties en verdiepend onderzoek lopen door elkaar heen, leveren kennis op, voeden elkaar en roepen nieuwe vragen op.In de loop van het design research maken ze hun vragen en aanpakken steeds specifieker, en vinden ze hun persoonlijke strategie van design research doen. Daarin leiden iteraties met goed ontworpen materiaal, ondersteunend scenario’s en specifieke participanten tot relevante kennis en ontwerpen.

De design research lemma’s als focuspunten in het proces

Leerlijn Storytelling

Om te reflecteren op wat ze doen, en om aan anderen te vertellen waarom het gaat, zetten onze studenten storytelling in. Ze reflecteren alleen en met anderen op het materiaal dat zij tijdens hun design research verzamelen, ze zoeken daarin naar antwoorden op hun vragen en komen zo uiteindelijk tot beargumenteerde (ontwerp)keuzes. Het meenemen van hun participanten in het ontstaan van een ontwerp vraagt om een open manier van vertellen.
Uiteindelijke dragen hun ontwerpen natuurlijk alles uit wat ze willen delen en veroorzaken. Daarnaast vertellen ze op allerlei momenten over wat hen drijft, wat hen voor ogen staat, welke keuzes volgens hen de juiste zijn. Dat doen ze in presentaties, maar ook in verschillende vormen van het visuele essay. Wat deze vormen in ieder geval gemeen hebben, is dat beeld en tekst gelijkwaardige middelen zijn en dat medium en vormgeving het verhaal dragen.

Suze Swarte, Verhalen met Data, Researchday

Leerlijn Nieuwe Praktijken

Onze studenten verhouden zich binnen de opleiding tot nieuwe praktijken in het creatieve domein. Ze dragen daaraan bij, doordat ze in hun eigen praktijk een nieuwe, relevante professionele rol ontwikkelen. Ze worden door hun design research experts die zich door gerichte vormen van storytelling stevig kunnen positioneren in nieuwe netwerken. Die netwerken ontwikkelden ze door samen te werken, met peers in co-creatie, met experts door het uitwisselen van kennis.
Studenten leren welke waarde ze kunnen toedichten aan de kennis en het ontwerp dat uit hun design research voortkomt. Die waarde vertalen ze door naar een impactvolle visie op hun nieuwe praktijk: wat gaan ze doen, wie betrekken ze daarbij in welke context, hoe nemen ze dat mee in het voor hen relevante netwerk? Wij helpen hen deze nieuwe positie stevig neer te zetten en uit te dragen

Nieuwe Praktijk, mapping van de elementen waarmee de expertise zichtbaar wordt.

Ontwerpers die de opleiding doen

De ontwerpers die aan onze master komen studeren zijn stuk voor stuk op zoek naar een verdieping van hun eigen praktijk. Over het algemeen zijn het dertigers, die professioneel stevig staan en goed weten wat zij belangrijk vinden in hun vak. In hun eigen praktijk vonden ze een ontwerpvraag die ze willen onderzoeken en onderwerpen die hen al langer interesseren.
Er is ook een doorstroommogelijkheid, waarmee we ruimte bieden aan bachelorstudenten die in hen afstuderen op een excellente manier design research deden en daar verder mee willen gaan.
De zoektocht naar vernieuwing van de eigen praktijk is vaak een belangrijke drijfveer van ontwerpers om onze opleiding te willen doen. Dat is zo voor hen die als ontwerper steeds grotere interesse kregen in bepaalde aspecten van hun vak, maar ook voor hen (ongeveer een kwart van onze studenten) die een dubbele praktijk hebben, als ontwerper én als docent. Hoewel de vraag aan bachelordocenten om een mastertitel te halen zeker meespeelt in hun keuze voor onze opleiding, zien wij dat dat nooit de eerste aanleiding voor hen is. Hun docentschap biedt hen wel de mogelijkheid om hun ontwerpvraag samen met eigen studenten, de professionals van de toekomst, te onderzoeken en hen daarmee te laten aansluiten op nieuwe praktijken.
Onze studenten komen uit verschillende ontwerpdisciplines en met daardoor gestuurde ontwerpvragen. Ook laten we af en toe studenten toe die geen ontwerper zijn, maar daar in hun werk wel stevige affiniteit mee laten zien. Ieder van hen brengt kwaliteiten, kennis en vragen mee die eigen zijn aan de eigen discipline.

Betekenisvolle alumni

Wanneer ontwerpers afstuderen, ronden zij een eerste fase van hun nieuwe praktijk af. Vanaf dat moment is hun eigen methodiek bepalend. Zij gaan door op ingeslagen paden, vinden nieuwe plekken om op hun onderwerp door te werken. De contexten en netwerken die zij tijdens de master ontwikkelden, verdiepen zij van uit hun nieuwe rol als expert op hun gebied. In hun nieuwe praktijk wordt de opbrengst van de Master Design zichtbaar. Bovendien brengen zij, bijvoorbeeld als gastdocent, hun nieuwe kennis, vaak terug in de Master Design.

Toekomst

De Master Design draagt bij aan een veranderend designpraktijk waarin design research naar sociale, ecologische en technologische vraagstukken, het als auteur-designer werken met participanten en het bijdragen aan veranderingen in contexten belangrijk zijn. De erkenning van die aanpak, en de plek van de opleiding in het ontwikkelen daarvan, is een doel op zich: zodat ontwerpers antwoorden kunnen zoeken op de vragen die mensen met elkaar hebben.

Wil je komen studeren bij ons?

Kijk dan op:
www.wdka.nl/programmes/master-design
of neem contact op via ln.rh@ngisedretsam.akdw